Kýpurferð - Comeniusarverkefni

Vikuna 2.-7. nóv. voru umsjónarkennarar 8. bekkjar á ferðalagi um Kýpur vegna Comeniusarverkefnisins „All different, all the same, Europe‘s Children,“ sem skólinn er aðili að. Þar hittu kennarar og nemendur frá Póllandi, Portúgal, Rúmeníu og Íslandi, félaga sína á Kýpur og fræddust um land þeirra og þjóð. Ferðin var mjög fræðandi og er sannarlega margt merkilegt að sjá og heyra á Kýpur. Skólinn sem við heimsóttum er frekar lítill, þar eru tæplega 80 nemendur á aldrinum 6-12 ára. Helmingur þeirra er Rómafólk og því nýtur skólinn sérstaks stuðnings, m.a. með fríum skólamáltíðum o.þ.h. því almennt eru fjölskyldur þeirra frekar fátækar og þessi þjóðflokkur stendur höllum fæti á Kýpur eins og í flestum öðrum löndum. Þetta eru líflegir krakkar og komu þau með í skoðunarferðirnar sem gestirnir fóru í og héldu uppi fjörinu í rútunni.

Kennarar á Kýpur eru vel menntaðir, vel launaðir (kennaralaun eru hærri þar en á Íslandi) og njóta mikillar virðingar í samfélaginu. Allt sem viðkemur starfi þeirra er mjög miðstýrt, það er t.d. ráðuneytið sem ræður við hvaða skóla þeir starfa og ekki óalgengt að fólk þurfi að keyra 1-2 klst. milli heimilis og vinnu.

Almennt er ekki mikla fátækt að sjá á Kýpur, meðallaun þar eru aðeins litlu lægri en á Íslandi en verðlag mun lægra. Atvinnuleysi nokkuð mikið, nærri 16%, mikil samkeppni um störfin og þar af leiðandi líka mikil samkeppni í skólunum.

Á Kýpur er að finna mörg þúsund ára gamlar fornminjar og margt athyglisvert fyrir fróðleiksfúsa áhugamenn um mannkynssögu. Það sem sló okkur Íslendingana mest var þó pólitíska ástandið í landinu, því landið er klofið í tvennt, í grísk-kýpverska og tyrknesk-kýpverska hluta og er mikill órói og tortryggni á milli. Þetta er hvað skýrast í höfuðborginni, Nicosiu þar sem friðargæslusveitir Sameinuðu þjóðanna standa vörð á einskis manns landi á milli borgarhlutanna og þar þarf að sýna vegabréf eins og á hverjum öðrum landamærum til að komast á milli. Kýpur er auk þess skammt frá átakasvæðunum fyrir botni Miðjarðarhafs, t.d. aðeins 100 km frá Sýrlandi og fara Kýpverjar ekki varhluta af spennunni sem ríkir á svæðinu. Það er eitt að lesa um svona nokkuð í fréttum og annað að hitta fólkið sem upplifir þetta á eigin skinni.

Einnig var athyglisvert að heyra og sjá að á þessum slóðum finna menn meira fyrir áhrifum af hlýnun jarðar en hér. Hitastig hefur hækkað og verður nánast óbærilega heitt á sumrin og auk þess hafa allar ár þornað upp, svo að Kýpverjar glíma við mikinn vatnsskort. Þeir leysa hann með því að eima sjó og flytja inn vatn, en hvort tveggja er mjög dýrt.

Landið er hrjóstrugt en víða fallegt og fólkið elskulegt og gott heim að sækja. Niðurstaða ferðarinnar er því enn og aftur sú sama: Við erum öll ólík en þó öll eins – eins og heiti verkefnisins segir.